ЖҮРГІЗУШІГЕ КӨМЕК
Сіздің көлігіңізге қандай норматив қолданылады
Көлік деректерін енгізіңіз. Сервис 4-қосымша бойынша нормативтік топты және Қағидалардың 2–3-қосымшаларындағы шектерді көрсетеді.
Дизельді көліктердің түтінділік нормативтері
Түтін өлшегіш өзара байланысты екі көрсеткішті өлшейді: м⁻¹ бірлігіндегі жарықты жұту коэффициенті k және пайызбен берілетін жарықтың әлсіреу коэффициенті N. Мониторинг қағидаларының 3-қосымшасы LEZ шегін тек k бойынша белгілейді; LEZ үшін N бойынша бөлек шек белгіленбеген.
Шағын экранда барлық бағанды көру үшін кестені көлденең жылжытыңыз.
| Санаттар | LEZ нормативтік тобы | Қозғалтқыш | k, м⁻¹, аспайды | LEZ үшін N шегі |
|---|---|---|---|---|
| M және N | 0–3-сыныптар | Үрлеусіз | 2,5 | LEZ үшін бөлек белгіленбеген |
| M және N | 0–3-сыныптар | Үрлеумен | 3,0 | LEZ үшін бөлек белгіленбеген |
| M және N | 4-сынып және одан жоғары | Кез келген | 1,5 | LEZ үшін бөлек белгіленбеген |
Дереккөз: Алматы әкімдігі — Шығарындылар мониторингі қағидалары, 3-қосымша.
Көрсеткіштердің түсіндірмесі
- K (k)
- Жарық ағынын жұту коэффициенті, м⁻¹. k жоғарылаған сайын түтін өлшегіштегі жарық көбірек әлсірейді. 3-қосымшадағы міндетті түтіндік шектері дәл осы k бойынша белгіленген.
- N
- Түтін өлшегіш 0–100 % қосалқы шкалада көрсететін жарықтың әлсіреу коэффициенті. LEZ үшін N бойынша бөлек шек жоқ. Техникалық қарап-тексеруде N мәні аспаптың тиімді базасын ескере отырып, МЕМСТ 33997-2016 бойынша k мәнімен салыстырылады.
Үрлеу — турбокомпрессор немесе механикалық компрессор арқылы ауаны қысыммен беру. Қозғалтқыш түрі белгісіз болса, оны модельдің техникалық деректерінен немесе станцияда нақтылауға болады.
k және N оптикалық түтінділікті сипаттайды, PM2.5 немесе PM10 бөлшектерінің массасын емес. LEZ сандық шегін м⁻¹ бірлігіндегі k көрсеткішімен салыстыру қажет.
3-қосымша L санаты үшін түтінділіктің бөлек сандық шегін белгілемейді.
Күйе сүзгісі, SCR, AdBlue және датчиктер осы кестенің бөлек әмбебап сандық өлшемдері емес. Мұндай жабдық көліктің зауыттық конструкциясында көзделсе, жүйе толық әрі жарамды күйде сақталуға тиіс.
Міндетті техникалық қарап-тексерудегі МЕМСТ шектері
МЕМСТ 33997-2016 техникалық қарап-тексеруге арналған. Егер өндіруші немесе көлік құжаттары түтінділік шегін көрсетсе, сол мән қолданылады. Мұндай деректер болмаса, төмендегі мәндер қолданылады.
Шағын экранда барлық бағанды көру үшін кестені көлденең жылжытыңыз.
| Дизельді автокөліктер тобы | k, м⁻¹, аспайды | N, %, аспайды, L = 0,43 м болғанда |
|---|---|---|
| 3 және одан төмен экологиялық сынып · үрлеусіз | 2,5 | 66 |
| 3 және одан төмен экологиялық сынып · үрлеумен | 3,0 | 72,5 |
| 4 және одан жоғары экологиялық сынып | 1,5 | 47 |
Дереккөз: ҚазСтандарт — МЕМСТ 33997-2016, 4.9.3-тармақ және анықтамалық Д қосымшасы.
N — түтін өлшегіштің қосалқы шкаласы. N мәндері тиімді базасы L = 0,43 м түтін өлшегішке арналған МЕМСТ-тегі қайта есептеу кестесінен алынды. Базасы басқа аспап үшін N стандарт формуласы бойынша қайта есептеледі.
Бұл кесте МЕМСТ бойынша техникалық қарап-тексеру шектерін түсіндіреді және LEZ үшін N бойынша жеке норматив белгілемейді.
Бензинді автокөліктерге арналған CO және CH нормативтері
Мониторинг қағидаларының 2-қосымшасы бос жүрістегі ең төмен айналу жиілігінде шекті мәндерді белгілейді. M және N санаттары үшін норматив LEZ нормативтік тобына және пайдаланылған газдарды бейтараптандыру жүйесінің болуына байланысты.
Шағын экранда барлық бағанды көру үшін кестені көлденең жылжытыңыз.
| Көлік және нормативтік топ | Шарт | CO, аспайды | CH, аспайды |
|---|---|---|---|
| M және N санаттары · 3, 4, 5 және 6-сыныптар | Бейтараптандыру жүйесі бар | 0,3% | 100 млн⁻¹ (ppm) |
| M және N санаттары · 0, 1 және 2-сыныптар | Бейтараптандыру жүйесі бар | 0,5% | 400 млн⁻¹ (ppm) |
| M және N санаттары · кез келген топ | Бейтараптандыру жүйесі жоқ | 3,5% | 1200 млн⁻¹ (ppm) |
| L санаты | Бейтараптандыру жүйесі жоқ | 4,5% | 2-қосымшада норматив көрсетілмеген |
Дереккөз: Алматы әкімдігі — Шығарындылар мониторингі қағидалары, 2-қосымша.
Көрсеткіштердің түсіндірмесі
- CO
- Көміртек оксиді (иіс газы). Аспап оның көлемдік үлесін пайызбен көрсетеді. Бұл бензин және газ көліктері үшін нормаланатын екі көрсеткіштің бірі.
- CH
- Жанбаған көмірсутектер. Аспап олардың көлемдік үлесін млн⁻¹ (ppm) бірлігімен көрсетеді. Өлшенген мән қолданылатын шектен аспаса, пайдаланылған газда CH болуына жол беріледі.
- O₂
- Пайдаланылған газдағы оттегі, әдетте пайызбен көрсетіледі. Ол қоспа құрамын және ауаның сырттан қосылуын бағалауға көмектеседі, бірақ Мониторинг қағидаларының 2-қосымшасында O₂ үшін жеке LEZ шегі жоқ.
- λ (лямбда)
- Ауаның артық мөлшерін білдіретін өлшемсіз коэффициент. 1-ге жуық мән стехиометриялық қоспаға сәйкес келеді; ауытқу қоспаның тым кедей немесе бай екенін анықтауға көмектеседі. 2-қосымшада λ үшін жеке шек жоқ.
- NO
- Азот оксиді, әдетте млн⁻¹ (ppm) бірлігімен көрсетіледі. Бұл NOₓ құрамдастарының бірі, сондықтан NO көрсеткішін барлық NOₓ мөлшерімен теңестіруге болмайды. 2-қосымшада NO үшін жеке шек жоқ.
Оператор кестесінде 3–6-сыныптар үшін сызықша қойылған, алайда ресми Қағидалардың 2-қосымшасы осы топқа CH бойынша 100 млн⁻¹ шегін белгілейді. Сондықтан сызықша CH нөлге тең немесе тексерілмейді дегенді білдірмейді.
«Инжектор» және «бейтараптандыру жүйесі» — әртүрлі сипаттамалар. Қолданылатын жол конструкцияда көзделген бейтараптандыру жүйесінің болуына қарай таңдалады, ал қорытынды нақты өлшеумен расталады.
Өлшеу алдында
Мониторинг қағидаларында өлшеу басталғанға дейін тексерілетін шарттар көрсетілген:
- Көліктің жүрісі кемінде 3 000 км болуы тиіс.
- Шығару жүйесі толық, бүтін және герметикалы болуы тиіс.
- Қозғалтқыш штаттық температура көрсеткіші бойынша кемінде 60 °C-қа дейін қыздырылуы тиіс.
Сәйкестікті не анықтайды
Көлік қолданылатын норматив бойынша өлшеудің оң нәтижесі болғанда ғана талаптарға сәйкес келеді. Ескі көліктің нақты көрсеткіштері өз тобының шегінен аспаса, ол зерттеп-қараудан өте алады. Көлік деректері, өлшенген мәндер және қорытынды көрсетілген электрондық хаттаманы сақтаңыз.
Автопарктерге қойылатын талаптардың қолданылуы
Қалалық Қағидалардың 40-тармағы зауыттық селективті каталитикалық бейтараптандыру жүйесімен (SCR) жабдықталған 4 және одан жоғары экологиялық сыныптағы дизель көлігі бар Алматының коммуналдық және жеке автопарктеріне қатысты. Ол әр автобустың 1000 км жүрісіне кемінде 15 литр реагент сатып алуды және тоқсан сайын есеп беруді көздейді. Бұл кез келген дизельді автомобильге арналған әмбебап шығын нормасы емес. № 272 шешім бойынша 40-тармақ алғашқы ресми жарияланғаннан кейін бір күнтізбелік жыл өткен соң қолданысқа енгізіледі.
Нәтиже қанағаттандырмаса
Өлшенген көрсеткіштер мен анықталған сәйкессіздіктерді нақтылаңыз. Кейінгі диагностика мен жөндеу көліктің жағдайына қарай анықталады. Қайта зерттеп-қарау шарттарын станция хабарлайды.
Дереккөздер мен құжаттар
Құжаттардың түпнұсқалары: орыс / қазақ тілдерінде.
- Әділет — Шығарындылар мониторингі қағидалары, № 1/191 қаулы
- ҚазСтандарт — МЕМСТ 33997-2016: техникалық жағдайға қойылатын талаптар мен тексеру әдістері
- БҰҰ ЕЭК — № 24 қағида: k және N түтіндік көрсеткіштерінің байланысы
- Әділет — Міндетті техникалық қарап-тексеру қағидалары мен мерзімділігі, № 329 бұйрық
- Әділет — Алматының атмосфералық ауаны қорғау қағидалары, № 272 шешім
- Алматы әкімдігі — 1 қыркүйектен бастап автокөліктерді техникалық зерттеп-қарау тәртібі (орыс тіліндегі түпнұсқа)